<?xml version="1.0"?>
<feed xmlns="http://www.w3.org/2005/Atom" xml:lang="es">
	<id>https://biblioteca.cebesperquin.org/index.php?action=history&amp;feed=atom&amp;title=Emilia_Chicas%28Lorena%29.</id>
	<title>Emilia Chicas(Lorena). - Historial de revisiones</title>
	<link rel="self" type="application/atom+xml" href="https://biblioteca.cebesperquin.org/index.php?action=history&amp;feed=atom&amp;title=Emilia_Chicas%28Lorena%29."/>
	<link rel="alternate" type="text/html" href="https://biblioteca.cebesperquin.org/index.php?title=Emilia_Chicas(Lorena).&amp;action=history"/>
	<updated>2026-05-01T09:57:39Z</updated>
	<subtitle>Historial de revisiones de esta página en el wiki</subtitle>
	<generator>MediaWiki 1.34.1</generator>
	<entry>
		<id>https://biblioteca.cebesperquin.org/index.php?title=Emilia_Chicas(Lorena).&amp;diff=1338&amp;oldid=prev</id>
		<title>David en 01:28 26 oct 2020</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://biblioteca.cebesperquin.org/index.php?title=Emilia_Chicas(Lorena).&amp;diff=1338&amp;oldid=prev"/>
		<updated>2020-10-26T01:28:45Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;&lt;/p&gt;
&lt;table class=&quot;diff diff-contentalign-left&quot; data-mw=&quot;interface&quot;&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;tr class=&quot;diff-title&quot; lang=&quot;es&quot;&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #222; text-align: center;&quot;&gt;← Revisión anterior&lt;/td&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #222; text-align: center;&quot;&gt;Revisión del 01:28 26 oct 2020&lt;/td&gt;
				&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot; id=&quot;mw-diff-left-l19&quot; &gt;Línea 19:&lt;/td&gt;
&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;Línea 19:&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt; &lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt; &lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt; &lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;''Trabajo en la Iglesia, soy líder en varias áreas, estoy en la directiva de mujeres, salimos a visitar a las personas que están enfermas o que necesitan. Yo creo que dios tiene un propósito para cada vida, yo creo que nos guardó y aquí estamos sirviendo. Nosotros vivimos aquí, cerca del monumento del Mozote, y lo que vemos es triste porque lo han convertido en un negocio, la historia se ha olvidado, cuentan historias que no son reales y además se lucran de ello, y muchos viven de eso. La mayoría de la comunidad, que participamos en la guerra, no estamos de acuerdo con esto, porque nosotros combatimos para cambiar las cosas. Recuerdo que hace años, cuando mi esposo vivía, venían buses de estudiantes desde San Salvador a conocer la historia y mi esposo les contaba, muchos volvían después y le agradecían porque habían sacado buenas puntuaciones en los exámenes.''&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt; &lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;''Trabajo en la Iglesia, soy líder en varias áreas, estoy en la directiva de mujeres, salimos a visitar a las personas que están enfermas o que necesitan. Yo creo que dios tiene un propósito para cada vida, yo creo que nos guardó y aquí estamos sirviendo. Nosotros vivimos aquí, cerca del monumento del Mozote, y lo que vemos es triste porque lo han convertido en un negocio, la historia se ha olvidado, cuentan historias que no son reales y además se lucran de ello, y muchos viven de eso. La mayoría de la comunidad, que participamos en la guerra, no estamos de acuerdo con esto, porque nosotros combatimos para cambiar las cosas. Recuerdo que hace años, cuando mi esposo vivía, venían buses de estudiantes desde San Salvador a conocer la historia y mi esposo les contaba, muchos volvían después y le agradecían porque habían sacado buenas puntuaciones en los exámenes.''&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;−&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;==&amp;lt;small&amp;gt;Referencia&amp;lt;/small&amp;gt;==&lt;/del&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot;&gt; &lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;

&lt;!-- diff cache key my_wiki:diff::1.12:old-1248:rev-1338 --&gt;
&lt;/table&gt;</summary>
		<author><name>David</name></author>
		
	</entry>
	<entry>
		<id>https://biblioteca.cebesperquin.org/index.php?title=Emilia_Chicas(Lorena).&amp;diff=1248&amp;oldid=prev</id>
		<title>David en 19:49 22 oct 2020</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://biblioteca.cebesperquin.org/index.php?title=Emilia_Chicas(Lorena).&amp;diff=1248&amp;oldid=prev"/>
		<updated>2020-10-22T19:49:05Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;&lt;/p&gt;
&lt;table class=&quot;diff diff-contentalign-left&quot; data-mw=&quot;interface&quot;&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;tr class=&quot;diff-title&quot; lang=&quot;es&quot;&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #222; text-align: center;&quot;&gt;← Revisión anterior&lt;/td&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #222; text-align: center;&quot;&gt;Revisión del 19:49 22 oct 2020&lt;/td&gt;
				&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot; id=&quot;mw-diff-left-l12&quot; &gt;Línea 12:&lt;/td&gt;
&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;Línea 12:&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt; &lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt; &lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt; &lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;''Eso fue terrible porque murieron muchos compas. Nosotros en la guerra tuvimos una convivencia bien linda, nos queríamos como hermanos con los compañeros. Yo les cuento a mis hijos, que dormíamos todos juntos y había mucho respeto, ni por molestar le tocaban a uno, algo bien precioso, que ahora no hay eso, era una vida bien bonita y nos queríamos. Estábamos dispuestos hasta a dar la vida por los compañeros. Y en la ofensiva murieron tantos que fue tremendo, muy duro para todos.''&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt; &lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;''Eso fue terrible porque murieron muchos compas. Nosotros en la guerra tuvimos una convivencia bien linda, nos queríamos como hermanos con los compañeros. Yo les cuento a mis hijos, que dormíamos todos juntos y había mucho respeto, ni por molestar le tocaban a uno, algo bien precioso, que ahora no hay eso, era una vida bien bonita y nos queríamos. Estábamos dispuestos hasta a dar la vida por los compañeros. Y en la ofensiva murieron tantos que fue tremendo, muy duro para todos.''&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;−&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;''Después de la Ofensiva, además hubo un gran cambio, porque como fueron pocos los compas viejos que quedaron, vinieron jóvenes de Honduras y ya no fue lo mismo, ya no se tenía esa convivencia de amor y solidaridad como con los compas viejos. Eso sí, había sido un gran triunfo porque se demostró la capacidad que tenía la guerrilla, y por eso se consiguió que se sentasen a negociar. Pero cuando terminó la Ofensiva todavía no sabíamos si era posible llegar a eso, y la guerra seguía. Yo continuaba como radista, estuve un tiempo de radista con Marianita, pero salí de nuevo embarazada, y le dije a mi compañero de vida que ya no quería estar más en la guerra. Ya había vuelto la gente de El Refugio, también mi mamá con mi hija y me fui con ellas a tener a mi segunda hija. A mi esposo le explotó cerca una bomba en El Cacahuatique y le sacó fuera de combate, y como secuela le quedó un fuerte dolor de cabeza. Entonces cuando yo estaba todavía embarazada a él le mandaron a San Salvador para tratarse. Poco después ya se firmaron los Acuerdos de Paz y nos desmovilizamos, y nos vinimos a vivir aquí, a Tierra Colorada y yo salí embarazada de mi tercer hijo. A nosotros no nos dieron nada, solo algunas cositas, pero ni tierras, aunque nos dieron 15.000 colones y con eso compramos esta casita, donde vivimos ahora.''[[Archivo:Emi.png|miniaturadeimagen|''Emilia con su nieto''|223x223px]]''Tuvimos siete hijos, pero mi esposo murió hace diez años de un infarto, siempre le molestaba ese dolor de cabeza. En esos tiempos estaban gobernando los de Arena y además en ese tiempo no había medios. Después de su muerte me quedé yo sola con mis hijos, todos pequeños. Cuando nos desmovilizamos mi esposo trabajaba haciendo leña y con la milpa. Como yo seguí estudiando cuando volví a Colomoncagua a tener a mi hija, pues acabé trabajando con niños. Así que cuando terminó la guerra comencé a trabajar con &lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;PADECOM &lt;/del&gt;dando clases a niños y después trabajé con el gobierno en Alfabetización de Adultos, pagaban poco, pero era un buen trabajo y me gustaba. Ahora ya no es posible, porque lo hacen los alumnos de la Universidad como trabajo social y ya no necesitan profesores. Ahora son mis hijos los que trabajan, uno de mis hijos es motorista de la ambulancia, y el otro trabaja en La Tejera en una ferretería, y el más pequeño también trabaja en otra ferretería.''&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;+&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;''Después de la Ofensiva, además hubo un gran cambio, porque como fueron pocos los compas viejos que quedaron, vinieron jóvenes de Honduras y ya no fue lo mismo, ya no se tenía esa convivencia de amor y solidaridad como con los compas viejos. Eso sí, había sido un gran triunfo porque se demostró la capacidad que tenía la guerrilla, y por eso se consiguió que se sentasen a negociar. Pero cuando terminó la Ofensiva todavía no sabíamos si era posible llegar a eso, y la guerra seguía. Yo continuaba como radista, estuve un tiempo de radista con Marianita, pero salí de nuevo embarazada, y le dije a mi compañero de vida que ya no quería estar más en la guerra. Ya había vuelto la gente de El Refugio, también mi mamá con mi hija y me fui con ellas a tener a mi segunda hija. A mi esposo le explotó cerca una bomba en El Cacahuatique y le sacó fuera de combate, y como secuela le quedó un fuerte dolor de cabeza. Entonces cuando yo estaba todavía embarazada a él le mandaron a San Salvador para tratarse. Poco después ya se firmaron los Acuerdos de Paz y nos desmovilizamos, y nos vinimos a vivir aquí, a Tierra Colorada y yo salí embarazada de mi tercer hijo. A nosotros no nos dieron nada, solo algunas cositas, pero ni tierras, aunque nos dieron 15.000 colones y con eso compramos esta casita, donde vivimos ahora.''[[Archivo:Emi.png|miniaturadeimagen|''Emilia con su nieto''|223x223px]]''Tuvimos siete hijos, pero mi esposo murió hace diez años de un infarto, siempre le molestaba ese dolor de cabeza. En esos tiempos estaban gobernando los de Arena y además en ese tiempo no había medios. Después de su muerte me quedé yo sola con mis hijos, todos pequeños. Cuando nos desmovilizamos mi esposo trabajaba haciendo leña y con la milpa. Como yo seguí estudiando cuando volví a Colomoncagua a tener a mi hija, pues acabé trabajando con niños. Así que cuando terminó la guerra comencé a trabajar con &lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;PADECOMS &lt;/ins&gt;dando clases a niños y después trabajé con el gobierno en Alfabetización de Adultos, pagaban poco, pero era un buen trabajo y me gustaba. Ahora ya no es posible, porque lo hacen los alumnos de la Universidad como trabajo social y ya no necesitan profesores. Ahora son mis hijos los que trabajan, uno de mis hijos es motorista de la ambulancia, y el otro trabaja en La Tejera en una ferretería, y el más pequeño también trabaja en otra ferretería.''&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt; &lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt; &lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt; &lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;'''''“La guerra nos ayudó a las mujeres a avanzar en derechos”'''''&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt; &lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;'''''“La guerra nos ayudó a las mujeres a avanzar en derechos”'''''&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;

&lt;!-- diff cache key my_wiki:diff::1.12:old-1247:rev-1248 --&gt;
&lt;/table&gt;</summary>
		<author><name>David</name></author>
		
	</entry>
	<entry>
		<id>https://biblioteca.cebesperquin.org/index.php?title=Emilia_Chicas(Lorena).&amp;diff=1247&amp;oldid=prev</id>
		<title>David en 19:48 22 oct 2020</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://biblioteca.cebesperquin.org/index.php?title=Emilia_Chicas(Lorena).&amp;diff=1247&amp;oldid=prev"/>
		<updated>2020-10-22T19:48:50Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;&lt;/p&gt;
&lt;table class=&quot;diff diff-contentalign-left&quot; data-mw=&quot;interface&quot;&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;tr class=&quot;diff-title&quot; lang=&quot;es&quot;&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #222; text-align: center;&quot;&gt;← Revisión anterior&lt;/td&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #222; text-align: center;&quot;&gt;Revisión del 19:48 22 oct 2020&lt;/td&gt;
				&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot; id=&quot;mw-diff-left-l1&quot; &gt;Línea 1:&lt;/td&gt;
&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;Línea 1:&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;−&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;“Nunca aprendí a jugar... ”&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;+&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;'''''&lt;/ins&gt;“Nunca aprendí a jugar... ”&lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;'''''[[Archivo:Aprendiendo.png|miniaturadeimagen|''Tiempo para aprender'']]''Yo nací en 1966, en El Caserío de Aguafría del Cantón Tierra Colorada, en el municipio de Meanguera. Éramos 11 hermanos, tres de ellos murieron en la guerra combatiendo, hemos sobrevivido 6 hermanos. Mi papá trabajaba con el mezcal, y a nosotras nos ponían a trabajar bien pequeñitas, hacíamos el oficio. No teníamos oportunidad de jugar, nunca aprendí a jugar como ves ahora a las niñas. Ni siquiera con los hermanos porque todos teníamos que trabajar. No es como ahora que nos preocupamos para que nuestros hijos estudien, ya que nosotros no tuvimos oportunidad.''&lt;/ins&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt; &lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt; &lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;−&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;Yo nací en 1966, en El Caserío de Aguafría del Cantón Tierra Colorada, en el municipio de Meanguera. Éramos 11 hermanos, tres de ellos murieron en &lt;/del&gt;la guerra &lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;combatiendo&lt;/del&gt;, &lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;hemos sobrevivido 6 hermanos&lt;/del&gt;. &lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;Mi papá trabajaba con el mezcal, &lt;/del&gt;y a &lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;nosotras nos ponían &lt;/del&gt;a &lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;trabajar bien pequeñitas&lt;/del&gt;, &lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;hacíamos el oficio&lt;/del&gt;. &lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;No teníamos oportunidad de jugar&lt;/del&gt;, &lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;nunca aprendí &lt;/del&gt;a &lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;jugar como ves ahora &lt;/del&gt;a &lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;las niñas. Ni siquiera con &lt;/del&gt;los &lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;hermanos porque todos teníamos que trabajar&lt;/del&gt;. &lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;No es como ahora que nos preocupamos para que nuestros &lt;/del&gt;hijos &lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;estudien, ya &lt;/del&gt;que &lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;nosotros no tuvimos &lt;/del&gt;oportunidad.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;+&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;''Después se vino &lt;/ins&gt;la guerra &lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;y tuvimos que huir&lt;/ins&gt;, &lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;de un cantón a otro&lt;/ins&gt;. &lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;Una vez los cuilios nos agarraron &lt;/ins&gt;y &lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;nos dijeron que nos iban a matar &lt;/ins&gt;a &lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;todos. Después conseguimos llegar &lt;/ins&gt;a &lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;Colomoncagua&lt;/ins&gt;, &lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;ya tenía 14 años&lt;/ins&gt;. &lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;Mi mejor recuerdo del refugio es que me enseñaron a leer&lt;/ins&gt;, a &lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;mi me gustaba mucho, había dos turnos y yo me apuntaba &lt;/ins&gt;a los &lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;dos, también aprendí a escribir&lt;/ins&gt;. &lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;Yo siempre les digo a mis &lt;/ins&gt;hijos &lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;y a mis nietos &lt;/ins&gt;que &lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;si yo hubiese tenido la &lt;/ins&gt;oportunidad &lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;de estudiar sería otra persona, porque me gustó mucho y le puse mucho interés&lt;/ins&gt;.&lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;''&lt;/ins&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt; &lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt; &lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;−&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;Después se vino &lt;/del&gt;la guerra y &lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;tuvimos que huir&lt;/del&gt;, &lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;de un cantón a otro. Una vez los cuilios &lt;/del&gt;nos &lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;agarraron y nos dijeron que nos iban &lt;/del&gt;a &lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;matar a todos&lt;/del&gt;. &lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;Después conseguimos llegar a Colomoncagua&lt;/del&gt;, &lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;ya tenía 14 años. Mi mejor recuerdo del refugio es que me enseñaron a leer, a mi me gustaba mucho&lt;/del&gt;, &lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;había dos turnos &lt;/del&gt;y yo &lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;me apuntaba &lt;/del&gt;a &lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;los dos&lt;/del&gt;, &lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;también aprendí a escribir. Yo siempre les digo a mis hijos y a mis nietos que si yo hubiese tenido la oportunidad &lt;/del&gt;de &lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;estudiar sería otra persona&lt;/del&gt;, &lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;porque &lt;/del&gt;me &lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;gustó mucho &lt;/del&gt;y &lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;le puse mucho interés&lt;/del&gt;.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;+&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;''Ya en 1983 tuve que volver a participar en &lt;/ins&gt;la guerra&lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;. Vinimos de noche &lt;/ins&gt;y &lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;llegamos a San Fernando&lt;/ins&gt;, &lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;después &lt;/ins&gt;nos &lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;trasladamos &lt;/ins&gt;a &lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;El Zapotal de Joateca&lt;/ins&gt;. &lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;Ese año se formó la BRAZ&lt;/ins&gt;, &lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;La Brigada Rafael Arce Zablah&lt;/ins&gt;, y yo &lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;comencé &lt;/ins&gt;a &lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;trabajar con ellos&lt;/ins&gt;, &lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;primero de cocinera, después pasé un curso militar, estuve &lt;/ins&gt;de &lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;brigadista un tiempo&lt;/ins&gt;, &lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;pero &lt;/ins&gt;me &lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;enfermé de paludismo &lt;/ins&gt;y &lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;me quedé en Joateca hasta que me recuperé&lt;/ins&gt;.&lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;''&lt;/ins&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt; &lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt; &lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;−&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;Ya en 1983 tuve que volver a participar en &lt;/del&gt;la guerra&lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;. Vinimos de noche y llegamos a San Fernando, después &lt;/del&gt;nos &lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;trasladamos a El Zapotal de Joateca. Ese año se formó la BRAZ, La Brigada Rafael Arce Zablah, y yo comencé a trabajar con ellos, primero de cocinera, después pasé un curso militar, estuve de brigadista un tiempo, pero me enfermé de paludismo y me quedé en Joateca hasta que me recuperé.&lt;/del&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;+&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;'''''“En &lt;/ins&gt;la guerra nos &lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;queríamos como hermanos”'''''&lt;/ins&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt; &lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt; &lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;−&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;“En &lt;/del&gt;la &lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;guerra nos queríamos como hermanos”&lt;/del&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;+&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;''Volví de nuevo como cocinera, pero al poco tiempo anduve de combatiente, con unas unidades guerrilleras, nos movíamos por diferentes lugares, con unidades de cinco personas. A partir del 85 tuve que pasar otro curso militar y salí bien de ese curso, y ya anduve de radista, y eso me gustó bastante. En el 86 estuve en &lt;/ins&gt;la &lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;Escuela de Mandos, allí conocí al padre de mis hijos, también conocí allí a Andrés.''&lt;/ins&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt; &lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt; &lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;−&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;Volví de nuevo como cocinera, pero al &lt;/del&gt;poco tiempo &lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;anduve &lt;/del&gt;de &lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;combatiente&lt;/del&gt;, &lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;con unas unidades guerrilleras, nos movíamos por diferentes lugares, con unidades de cinco personas. A partir del 85 tuve que pasar otro curso militar &lt;/del&gt;y &lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;salí bien de ese curso&lt;/del&gt;, y &lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;ya anduve &lt;/del&gt;de radista&lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;, y eso me gustó bastante&lt;/del&gt;. &lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;En el 86 estuve en &lt;/del&gt;la &lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;Escuela de Mandos&lt;/del&gt;, &lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;allí conocí al padre &lt;/del&gt;de &lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;mis hijos, también conocí allí a Andrés&lt;/del&gt;.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;+&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;''Al &lt;/ins&gt;poco tiempo &lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;salí embarazada &lt;/ins&gt;de &lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;mi primera hija y me fui a Colomoncagua&lt;/ins&gt;, y &lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;me quedé allá dos años y medio&lt;/ins&gt;, y &lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;cuando volví seguí &lt;/ins&gt;de radista. &lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;Durante &lt;/ins&gt;la &lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;Ofensiva del 89 me destinaron a El Cacahuatique&lt;/ins&gt;, &lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;lejos &lt;/ins&gt;de &lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;mi compañero que estuvo en San Miguel&lt;/ins&gt;.&lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;''&lt;/ins&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt; &lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt; &lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;−&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;Al poco &lt;/del&gt;tiempo salí embarazada de mi &lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;primera &lt;/del&gt;hija y me fui a &lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;Colomoncagua&lt;/del&gt;, y me quedé &lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;allá dos años y medio&lt;/del&gt;, y cuando volví &lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;seguí de radista&lt;/del&gt;. &lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;Durante &lt;/del&gt;la &lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;Ofensiva del 89 &lt;/del&gt;me &lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;destinaron a El Cacahuatique&lt;/del&gt;, &lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;lejos &lt;/del&gt;de &lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;mi compañero &lt;/del&gt;que &lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;estuvo &lt;/del&gt;en &lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;San Miguel&lt;/del&gt;.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;+&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;''Eso fue terrible porque murieron muchos compas. Nosotros en la guerra tuvimos una convivencia bien linda, nos queríamos como hermanos con los compañeros. Yo les cuento a mis hijos, que dormíamos todos juntos y había mucho respeto, ni por molestar le tocaban a uno, algo bien precioso, que ahora no hay eso, era una vida bien bonita y nos queríamos. Estábamos dispuestos hasta a dar la vida por los compañeros. Y en la ofensiva murieron tantos que fue tremendo, muy duro para todos.''&lt;/ins&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot;&gt; &lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;+&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;''Después de la Ofensiva, además hubo un gran cambio, porque como fueron pocos los compas viejos que quedaron, vinieron jóvenes de Honduras y ya no fue lo mismo, ya no se tenía esa convivencia de amor y solidaridad como con los compas viejos. Eso sí, había sido un gran triunfo porque se demostró la capacidad que tenía la guerrilla, y por eso se consiguió que se sentasen a negociar. Pero cuando terminó la Ofensiva todavía no sabíamos si era posible llegar a eso, y la guerra seguía. Yo continuaba como radista, estuve un &lt;/ins&gt;tiempo &lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;de radista con Marianita, pero &lt;/ins&gt;salí &lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;de nuevo &lt;/ins&gt;embarazada&lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;, y le dije a mi compañero de vida que ya no quería estar más en la guerra. Ya había vuelto la gente &lt;/ins&gt;de &lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;El Refugio, también mi mamá con &lt;/ins&gt;mi hija y me fui &lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;con ellas a tener a mi segunda hija. A mi esposo le explotó cerca una bomba en El Cacahuatique y le sacó fuera de combate, y como secuela le quedó un fuerte dolor de cabeza. Entonces cuando yo estaba todavía embarazada a él le mandaron a San Salvador para tratarse. Poco después ya se firmaron los Acuerdos de Paz y nos desmovilizamos, y nos vinimos &lt;/ins&gt;a &lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;vivir aquí, a Tierra Colorada y yo salí embarazada de mi tercer hijo. A nosotros no nos dieron nada, solo algunas cositas, pero ni tierras, aunque nos dieron 15.000 colones y con eso compramos esta casita, donde vivimos ahora.''[[Archivo:Emi.png|miniaturadeimagen|''Emilia con su nieto''|223x223px]]''Tuvimos siete hijos, pero mi esposo murió hace diez años de un infarto&lt;/ins&gt;, &lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;siempre le molestaba ese dolor de cabeza. En esos tiempos estaban gobernando los de Arena &lt;/ins&gt;y &lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;además en ese tiempo no había medios. Después de su muerte &lt;/ins&gt;me quedé &lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;yo sola con mis hijos&lt;/ins&gt;, &lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;todos pequeños. Cuando nos desmovilizamos mi esposo trabajaba haciendo leña &lt;/ins&gt;y &lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;con la milpa. Como yo seguí estudiando &lt;/ins&gt;cuando volví &lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;a Colomoncagua a tener a mi hija, pues acabé trabajando con niños&lt;/ins&gt;. &lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;Así que cuando terminó &lt;/ins&gt;la &lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;guerra comencé a trabajar con PADECOM dando clases a niños y después trabajé con el gobierno en Alfabetización de Adultos, pagaban poco, pero era un buen trabajo y &lt;/ins&gt;me &lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;gustaba. Ahora ya no es posible&lt;/ins&gt;, &lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;porque lo hacen los alumnos &lt;/ins&gt;de &lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;la Universidad como trabajo social y ya no necesitan profesores. Ahora son mis hijos los &lt;/ins&gt;que &lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;trabajan, uno de mis hijos es motorista de la ambulancia, y el otro trabaja &lt;/ins&gt;en &lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;La Tejera en una ferretería, y el más pequeño también trabaja en otra ferretería&lt;/ins&gt;.&lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;''&lt;/ins&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt; &lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt; &lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;−&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;Eso fue terrible porque murieron muchos compas. Nosotros en la &lt;/del&gt;guerra &lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;tuvimos una convivencia bien linda, &lt;/del&gt;nos &lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;queríamos como hermanos con los compañeros. Yo les cuento &lt;/del&gt;a &lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;mis hijos, que dormíamos todos juntos y había mucho respeto, ni por molestar le tocaban &lt;/del&gt;a &lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;uno, algo bien precioso, que ahora no hay eso, era una vida bien bonita y nos queríamos. Estábamos dispuestos hasta a dar la vida por los compañeros. Y &lt;/del&gt;en &lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;la ofensiva murieron tantos que fue tremendo, muy duro para todos.&lt;/del&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;+&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;'''''“La &lt;/ins&gt;guerra nos &lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;ayudó &lt;/ins&gt;a &lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;las mujeres &lt;/ins&gt;a &lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;avanzar &lt;/ins&gt;en &lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;derechos”'&lt;/ins&gt;''''&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;−&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;[[Archivo:Aprendiendo.png|miniaturadeimagen|&lt;/del&gt;''&lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;Tiempo para aprender&lt;/del&gt;''&lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;]]&lt;/del&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot;&gt; &lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;−&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;Después de la Ofensiva, además hubo un gran cambio, porque como fueron pocos los compas viejos que quedaron, vinieron jóvenes de Honduras y ya no fue lo mismo, ya no se tenía esa convivencia de amor y solidaridad como con los compas viejos. Eso sí, había sido un gran triunfo porque se demostró la capacidad que tenía la guerrilla, y por eso se consiguió que se sentasen a negociar. Pero cuando terminó la Ofensiva todavía no sabíamos si era posible llegar a eso, y la guerra seguía. Yo continuaba como radista, estuve un tiempo de radista con Marianita, pero salí de nuevo embarazada, y le dije a mi compañero de vida que ya no quería estar más en la guerra. Ya había vuelto la gente de El Refugio, también mi mamá con mi hija y me fui con ellas a tener a mi segunda hija. A mi esposo le explotó cerca una bomba en El Cacahuatique y le sacó fuera de combate, y como secuela le quedó un fuerte dolor de cabeza. Entonces cuando yo estaba todavía embarazada a él le mandaron a San Salvador para tratarse. Poco después ya se firmaron los Acuerdos de Paz y nos desmovilizamos, y nos vinimos a vivir aquí, a Tierra Colorada y yo salí embarazada de mi tercer hijo. A nosotros no nos dieron nada, solo algunas cositas, pero ni tierras, aunque nos dieron 15.000 colones y con eso compramos esta casita, donde vivimos ahora.&lt;/del&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot;&gt; &lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt; &lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt; &lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;−&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;Tuvimos siete hijos&lt;/del&gt;, &lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;pero mi esposo murió hace diez años &lt;/del&gt;de &lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;un infarto&lt;/del&gt;, &lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;siempre le molestaba ese dolor de cabeza. En esos tiempos estaban gobernando los de Arena &lt;/del&gt;y &lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;además &lt;/del&gt;en &lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;ese tiempo &lt;/del&gt;no &lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;había medios&lt;/del&gt;. &lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;Después de su muerte me quedé yo sola con mis hijos&lt;/del&gt;, &lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;todos pequeños. Cuando nos desmovilizamos &lt;/del&gt;mi &lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;esposo trabajaba haciendo leña &lt;/del&gt;y &lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;con &lt;/del&gt;la &lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;milpa. Como yo seguí estudiando cuando volví &lt;/del&gt;a &lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;Colomoncagua &lt;/del&gt;a &lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;tener a mi hija&lt;/del&gt;, &lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;pues acabé trabajando con niños. Así que &lt;/del&gt;cuando terminó la guerra &lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;comencé a trabajar con PADECOM dando clases a niños y después trabajé con el gobierno en Alfabetización de Adultos, pagaban poco&lt;/del&gt;, pero &lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;era un buen trabajo y me gustaba. Ahora ya no &lt;/del&gt;es &lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;posible, porque lo hacen &lt;/del&gt;los &lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;alumnos de la Universidad &lt;/del&gt;como &lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;trabajo social y ya no necesitan profesores. Ahora son mis hijos &lt;/del&gt;los &lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;que trabajan&lt;/del&gt;, &lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;uno de mis hijos es motorista de &lt;/del&gt;la &lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;ambulancia, y el otro trabaja en La Tejera en una ferretería, y el más pequeño también trabaja en otra ferretería&lt;/del&gt;.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;+&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;''Yo creo que la guerra permitió avances&lt;/ins&gt;, &lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;sobre todo para las mujeres. Antes &lt;/ins&gt;de &lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;la guerra las mujeres éramos sumergidas, no teníamos voz, ni voto, el que mandaba y el que golpeaba era el hombre&lt;/ins&gt;, y &lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;la ley a la mujer no la tomaba &lt;/ins&gt;en &lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;cuenta, &lt;/ins&gt;no &lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;teníamos derecho ninguno&lt;/ins&gt;. &lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;Y luego estaba la represión&lt;/ins&gt;, mi &lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;papá me cuenta como los policías nacionales &lt;/ins&gt;y la &lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;guardia iban &lt;/ins&gt;a &lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;los cantones y golpeaban &lt;/ins&gt;a &lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;la gente con las culatas de los fusiles, los detenían&lt;/ins&gt;, &lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;eran represivos y eso se acabó &lt;/ins&gt;cuando terminó la guerra&lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;. Comenzó otra violencia&lt;/ins&gt;, pero &lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;eso también &lt;/ins&gt;es &lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;que &lt;/ins&gt;los &lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;areneros dejaron que eso creciese. Ya nosotras las mujeres tenemos derechos &lt;/ins&gt;como los &lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;hombres&lt;/ins&gt;, &lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;y ahora las mujeres pueden denunciar a un hombre si &lt;/ins&gt;la &lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;maltrata&lt;/ins&gt;.&lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;''&lt;/ins&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt; &lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt; &lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;−&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;“La guerra nos ayudó a las mujeres a avanzar en derechos”&lt;/del&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;+&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;''Trabajo en la Iglesia, soy líder en varias áreas, estoy en la directiva de mujeres, salimos a visitar a las personas que están enfermas o que necesitan. Yo creo que dios tiene un propósito para cada vida, yo creo que nos guardó y aquí estamos sirviendo. Nosotros vivimos aquí, cerca del monumento del Mozote, y lo que vemos es triste porque lo han convertido en un negocio, la historia se ha olvidado, cuentan historias que no son reales y además se lucran de ello, y muchos viven de eso. La mayoría de la comunidad, que participamos en la guerra, no estamos de acuerdo con esto, porque nosotros combatimos para cambiar las cosas. Recuerdo que hace años, cuando mi esposo vivía, venían buses de estudiantes desde San Salvador a conocer la historia y mi esposo les contaba, muchos volvían después y le agradecían porque habían sacado buenas puntuaciones en los exámenes.&lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;''&lt;/ins&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;−&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt; &lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;+&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;==&amp;lt;small&amp;gt;&lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;Referencia&lt;/ins&gt;&amp;lt;/small&amp;gt;==&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;−&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;Yo creo que la guerra permitió avances, sobre todo para las mujeres. Antes de la guerra las mujeres éramos sumergidas, no teníamos voz, ni voto, el que mandaba y el que golpeaba era el hombre, y la ley a la mujer no la tomaba en cuenta, no teníamos derecho ninguno. Y luego estaba la represión, mi papá me cuenta como los policías nacionales y la guardia iban a los cantones y golpeaban a la gente con las culatas de los fusiles, los detenían, eran represivos y eso se acabó cuando terminó la guerra. Comenzó otra violencia, pero eso también es que los areneros dejaron que eso creciese. Ya nosotras las mujeres tenemos derechos como los hombres, y ahora las mujeres pueden denunciar a un hombre si la maltrata.&lt;/del&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot;&gt; &lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;−&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;[[Archivo:Emi.png|miniaturadeimagen|''Emilia con su nieto&lt;/del&gt;''&lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;|223x223px]]&lt;/del&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot;&gt; &lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;−&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Trabajo en la Iglesia, soy líder en varias áreas, estoy en la directiva de mujeres, salimos a visitar a las personas que están enfermas o que necesitan. Yo creo que dios tiene un propósito para cada vida, yo creo que nos guardó y aquí estamos sirviendo. Nosotros vivimos aquí, cerca del monumento del Mozote, y lo que vemos es triste porque lo han convertido en un negocio, la historia se ha olvidado, cuentan historias que no son reales y además se lucran de ello, y muchos viven de eso. La mayoría de la comunidad, que participamos en la guerra, no estamos de acuerdo con esto, porque nosotros combatimos para cambiar las cosas. Recuerdo que hace años, cuando mi esposo vivía, venían buses de estudiantes desde San Salvador a conocer la historia y mi esposo les contaba, muchos volvían después y le agradecían porque habían sacado buenas puntuaciones en los exámenes.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot;&gt; &lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;−&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt; &lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot;&gt; &lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;−&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt; &lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot;&gt; &lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;−&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt; &lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot;&gt; &lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;−&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt; &lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot;&gt; &lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;−&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt; &lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot;&gt; &lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;−&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt; &lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot;&gt; &lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;−&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;== &lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;'''&lt;/del&gt;&amp;lt;small&amp;gt;&lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;Referencias&lt;/del&gt;&amp;lt;/small&amp;gt;&lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;''' &lt;/del&gt;==&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot;&gt; &lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;

&lt;!-- diff cache key my_wiki:diff::1.12:old-444:rev-1247 --&gt;
&lt;/table&gt;</summary>
		<author><name>David</name></author>
		
	</entry>
	<entry>
		<id>https://biblioteca.cebesperquin.org/index.php?title=Emilia_Chicas(Lorena).&amp;diff=444&amp;oldid=prev</id>
		<title>Angelica en 03:41 24 may 2020</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://biblioteca.cebesperquin.org/index.php?title=Emilia_Chicas(Lorena).&amp;diff=444&amp;oldid=prev"/>
		<updated>2020-05-24T03:41:44Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;&lt;/p&gt;
&lt;table class=&quot;diff diff-contentalign-left&quot; data-mw=&quot;interface&quot;&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;tr class=&quot;diff-title&quot; lang=&quot;es&quot;&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #222; text-align: center;&quot;&gt;← Revisión anterior&lt;/td&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #222; text-align: center;&quot;&gt;Revisión del 03:41 24 may 2020&lt;/td&gt;
				&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot; id=&quot;mw-diff-left-l22&quot; &gt;Línea 22:&lt;/td&gt;
&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;Línea 22:&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt; &lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt; &lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt; &lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Yo creo que la guerra permitió avances, sobre todo para las mujeres. Antes de la guerra las mujeres éramos sumergidas, no teníamos voz, ni voto, el que mandaba y el que golpeaba era el hombre, y la ley a la mujer no la tomaba en cuenta, no teníamos derecho ninguno. Y luego estaba la represión, mi papá me cuenta como los policías nacionales y la guardia iban a los cantones y golpeaban a la gente con las culatas de los fusiles, los detenían, eran represivos y eso se acabó cuando terminó la guerra. Comenzó otra violencia, pero eso también es que los areneros dejaron que eso creciese. Ya nosotras las mujeres tenemos derechos como los hombres, y ahora las mujeres pueden denunciar a un hombre si la maltrata.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt; &lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Yo creo que la guerra permitió avances, sobre todo para las mujeres. Antes de la guerra las mujeres éramos sumergidas, no teníamos voz, ni voto, el que mandaba y el que golpeaba era el hombre, y la ley a la mujer no la tomaba en cuenta, no teníamos derecho ninguno. Y luego estaba la represión, mi papá me cuenta como los policías nacionales y la guardia iban a los cantones y golpeaban a la gente con las culatas de los fusiles, los detenían, eran represivos y eso se acabó cuando terminó la guerra. Comenzó otra violencia, pero eso también es que los areneros dejaron que eso creciese. Ya nosotras las mujeres tenemos derechos como los hombres, y ahora las mujeres pueden denunciar a un hombre si la maltrata.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;−&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;[[Archivo:Emi.png|miniaturadeimagen|''Emilia con su nieto'']]&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;+&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;[[Archivo:Emi.png|miniaturadeimagen|''Emilia con su nieto''&lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;|223x223px&lt;/ins&gt;]]&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt; &lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Trabajo en la Iglesia, soy líder en varias áreas, estoy en la directiva de mujeres, salimos a visitar a las personas que están enfermas o que necesitan. Yo creo que dios tiene un propósito para cada vida, yo creo que nos guardó y aquí estamos sirviendo. Nosotros vivimos aquí, cerca del monumento del Mozote, y lo que vemos es triste porque lo han convertido en un negocio, la historia se ha olvidado, cuentan historias que no son reales y además se lucran de ello, y muchos viven de eso. La mayoría de la comunidad, que participamos en la guerra, no estamos de acuerdo con esto, porque nosotros combatimos para cambiar las cosas. Recuerdo que hace años, cuando mi esposo vivía, venían buses de estudiantes desde San Salvador a conocer la historia y mi esposo les contaba, muchos volvían después y le agradecían porque habían sacado buenas puntuaciones en los exámenes.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt; &lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Trabajo en la Iglesia, soy líder en varias áreas, estoy en la directiva de mujeres, salimos a visitar a las personas que están enfermas o que necesitan. Yo creo que dios tiene un propósito para cada vida, yo creo que nos guardó y aquí estamos sirviendo. Nosotros vivimos aquí, cerca del monumento del Mozote, y lo que vemos es triste porque lo han convertido en un negocio, la historia se ha olvidado, cuentan historias que no son reales y además se lucran de ello, y muchos viven de eso. La mayoría de la comunidad, que participamos en la guerra, no estamos de acuerdo con esto, porque nosotros combatimos para cambiar las cosas. Recuerdo que hace años, cuando mi esposo vivía, venían buses de estudiantes desde San Salvador a conocer la historia y mi esposo les contaba, muchos volvían después y le agradecían porque habían sacado buenas puntuaciones en los exámenes.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot;&gt; &lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;+&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;&lt;/ins&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot;&gt; &lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;+&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;&lt;/ins&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot;&gt; &lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;+&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;&lt;/ins&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot;&gt; &lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;+&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;&lt;/ins&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot;&gt; &lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;+&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;&lt;/ins&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot;&gt; &lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;+&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;&lt;/ins&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot;&gt; &lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;+&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #222; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;== '''&amp;lt;small&amp;gt;Referencias&amp;lt;/small&amp;gt;''' ==&lt;/ins&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;

&lt;!-- diff cache key my_wiki:diff::1.12:old-287:rev-444 --&gt;
&lt;/table&gt;</summary>
		<author><name>Angelica</name></author>
		
	</entry>
	<entry>
		<id>https://biblioteca.cebesperquin.org/index.php?title=Emilia_Chicas(Lorena).&amp;diff=287&amp;oldid=prev</id>
		<title>Angelica: Página creada con «“Nunca aprendí a jugar... ”  Yo nací en 1966, en El Caserío de Aguafría del Cantón Tierra Colorada, en el municipio de Meanguera. Éramos 11 hermanos, tres de ello…»</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://biblioteca.cebesperquin.org/index.php?title=Emilia_Chicas(Lorena).&amp;diff=287&amp;oldid=prev"/>
		<updated>2020-05-17T04:32:18Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;Página creada con «“Nunca aprendí a jugar... ”  Yo nací en 1966, en El Caserío de Aguafría del Cantón Tierra Colorada, en el municipio de Meanguera. Éramos 11 hermanos, tres de ello…»&lt;/p&gt;
&lt;p&gt;&lt;b&gt;Página nueva&lt;/b&gt;&lt;/p&gt;&lt;div&gt;“Nunca aprendí a jugar... ”&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Yo nací en 1966, en El Caserío de Aguafría del Cantón Tierra Colorada, en el municipio de Meanguera. Éramos 11 hermanos, tres de ellos murieron en la guerra combatiendo, hemos sobrevivido 6 hermanos. Mi papá trabajaba con el mezcal, y a nosotras nos ponían a trabajar bien pequeñitas, hacíamos el oficio. No teníamos oportunidad de jugar, nunca aprendí a jugar como ves ahora a las niñas. Ni siquiera con los hermanos porque todos teníamos que trabajar. No es como ahora que nos preocupamos para que nuestros hijos estudien, ya que nosotros no tuvimos oportunidad.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Después se vino la guerra y tuvimos que huir, de un cantón a otro. Una vez los cuilios nos agarraron y nos dijeron que nos iban a matar a todos. Después conseguimos llegar a Colomoncagua, ya tenía 14 años. Mi mejor recuerdo del refugio es que me enseñaron a leer, a mi me gustaba mucho, había dos turnos y yo me apuntaba a los dos, también aprendí a escribir. Yo siempre les digo a mis hijos y a mis nietos que si yo hubiese tenido la oportunidad de estudiar sería otra persona, porque me gustó mucho y le puse mucho interés.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Ya en 1983 tuve que volver a participar en la guerra. Vinimos de noche y llegamos a San Fernando, después nos trasladamos a El Zapotal de Joateca. Ese año se formó la BRAZ, La Brigada Rafael Arce Zablah, y yo comencé a trabajar con ellos, primero de cocinera, después pasé un curso militar, estuve de brigadista un tiempo, pero me enfermé de paludismo y me quedé en Joateca hasta que me recuperé.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
“En la guerra nos queríamos como hermanos”&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Volví de nuevo como cocinera, pero al poco tiempo anduve de combatiente, con unas unidades guerrilleras, nos movíamos por diferentes lugares, con unidades de cinco personas. A partir del 85 tuve que pasar otro curso militar y salí bien de ese curso, y ya anduve de radista, y eso me gustó bastante. En el 86 estuve en la Escuela de Mandos, allí conocí al padre de mis hijos, también conocí allí a Andrés.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Al poco tiempo salí embarazada de mi primera hija y me fui a Colomoncagua, y me quedé allá dos años y medio, y cuando volví seguí de radista. Durante la Ofensiva del 89 me destinaron a El Cacahuatique, lejos de mi compañero que estuvo en San Miguel.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Eso fue terrible porque murieron muchos compas. Nosotros en la guerra tuvimos una convivencia bien linda, nos queríamos como hermanos con los compañeros. Yo les cuento a mis hijos, que dormíamos todos juntos y había mucho respeto, ni por molestar le tocaban a uno, algo bien precioso, que ahora no hay eso, era una vida bien bonita y nos queríamos. Estábamos dispuestos hasta a dar la vida por los compañeros. Y en la ofensiva murieron tantos que fue tremendo, muy duro para todos.&lt;br /&gt;
[[Archivo:Aprendiendo.png|miniaturadeimagen|''Tiempo para aprender'']]&lt;br /&gt;
Después de la Ofensiva, además hubo un gran cambio, porque como fueron pocos los compas viejos que quedaron, vinieron jóvenes de Honduras y ya no fue lo mismo, ya no se tenía esa convivencia de amor y solidaridad como con los compas viejos. Eso sí, había sido un gran triunfo porque se demostró la capacidad que tenía la guerrilla, y por eso se consiguió que se sentasen a negociar. Pero cuando terminó la Ofensiva todavía no sabíamos si era posible llegar a eso, y la guerra seguía. Yo continuaba como radista, estuve un tiempo de radista con Marianita, pero salí de nuevo embarazada, y le dije a mi compañero de vida que ya no quería estar más en la guerra. Ya había vuelto la gente de El Refugio, también mi mamá con mi hija y me fui con ellas a tener a mi segunda hija. A mi esposo le explotó cerca una bomba en El Cacahuatique y le sacó fuera de combate, y como secuela le quedó un fuerte dolor de cabeza. Entonces cuando yo estaba todavía embarazada a él le mandaron a San Salvador para tratarse. Poco después ya se firmaron los Acuerdos de Paz y nos desmovilizamos, y nos vinimos a vivir aquí, a Tierra Colorada y yo salí embarazada de mi tercer hijo. A nosotros no nos dieron nada, solo algunas cositas, pero ni tierras, aunque nos dieron 15.000 colones y con eso compramos esta casita, donde vivimos ahora.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Tuvimos siete hijos, pero mi esposo murió hace diez años de un infarto, siempre le molestaba ese dolor de cabeza. En esos tiempos estaban gobernando los de Arena y además en ese tiempo no había medios. Después de su muerte me quedé yo sola con mis hijos, todos pequeños. Cuando nos desmovilizamos mi esposo trabajaba haciendo leña y con la milpa. Como yo seguí estudiando cuando volví a Colomoncagua a tener a mi hija, pues acabé trabajando con niños. Así que cuando terminó la guerra comencé a trabajar con PADECOM dando clases a niños y después trabajé con el gobierno en Alfabetización de Adultos, pagaban poco, pero era un buen trabajo y me gustaba. Ahora ya no es posible, porque lo hacen los alumnos de la Universidad como trabajo social y ya no necesitan profesores. Ahora son mis hijos los que trabajan, uno de mis hijos es motorista de la ambulancia, y el otro trabaja en La Tejera en una ferretería, y el más pequeño también trabaja en otra ferretería.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
“La guerra nos ayudó a las mujeres a avanzar en derechos”&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Yo creo que la guerra permitió avances, sobre todo para las mujeres. Antes de la guerra las mujeres éramos sumergidas, no teníamos voz, ni voto, el que mandaba y el que golpeaba era el hombre, y la ley a la mujer no la tomaba en cuenta, no teníamos derecho ninguno. Y luego estaba la represión, mi papá me cuenta como los policías nacionales y la guardia iban a los cantones y golpeaban a la gente con las culatas de los fusiles, los detenían, eran represivos y eso se acabó cuando terminó la guerra. Comenzó otra violencia, pero eso también es que los areneros dejaron que eso creciese. Ya nosotras las mujeres tenemos derechos como los hombres, y ahora las mujeres pueden denunciar a un hombre si la maltrata.&lt;br /&gt;
[[Archivo:Emi.png|miniaturadeimagen|''Emilia con su nieto'']]&lt;br /&gt;
Trabajo en la Iglesia, soy líder en varias áreas, estoy en la directiva de mujeres, salimos a visitar a las personas que están enfermas o que necesitan. Yo creo que dios tiene un propósito para cada vida, yo creo que nos guardó y aquí estamos sirviendo. Nosotros vivimos aquí, cerca del monumento del Mozote, y lo que vemos es triste porque lo han convertido en un negocio, la historia se ha olvidado, cuentan historias que no son reales y además se lucran de ello, y muchos viven de eso. La mayoría de la comunidad, que participamos en la guerra, no estamos de acuerdo con esto, porque nosotros combatimos para cambiar las cosas. Recuerdo que hace años, cuando mi esposo vivía, venían buses de estudiantes desde San Salvador a conocer la historia y mi esposo les contaba, muchos volvían después y le agradecían porque habían sacado buenas puntuaciones en los exámenes.&lt;/div&gt;</summary>
		<author><name>Angelica</name></author>
		
	</entry>
</feed>